Sve su cesca obracanja penzionera Helsinskom komitetu za ljudska prava u BiH sa zahtjevom da im se omoguci koristenje zdravstvene zastite na teritoriji na kojoj zive, odnosno kojoj gravitiraju, kao i zahtjevom da im se penzije isplacuju iz penzionog fonda onog entiteta u kome zive.
Medjunarodnopravni akti iz oblasti ljudskih prava koji se primjenjuju u Bosni i Hercegovini predvidjaju da ce se ljudska prava svakog pojedinca stititi i tako sto ce gradjanin u okviru postojecih, medjunarodno priznatih prava, imati pravo na koristenje rjesenja koja mu vise pogoduju. U koristenju zdravstvene zastite i prava na penziju,t eriorijalni princip predstavlja pogodnost koja je u ovom vremenu uskracena velikom broju penzionera i to posebno onim koji su imali status raseljene osobe.
Pored toga, nediskriminatorske klauzule predstavljaju temeljni princip svih relevantnih konvencija i deklaracija u domenu ljudskih prava. Ocigledno je da je kategorija penzionera o kojoj je rijec zrtva diskriminatorskog zakonodavstva i prakse.
Podsjecamo na odredbe Medjunarodnog pakta o ekonomskim, socijalnim i kulturnim pravima kao i na odredbe Evropske socijalne povelje kojima su utvrdjena prava na socijalnu i zdravstvenu zastitu kao i prava starijih osoba. Posebno zelimo podsjetiti na odredbe Aneksa 7 Dejtonskog mirovnog sporazuma. U clanu 1 tacka 3, pod a) ovog Aneksa stoji i obaveza strana potpisnica da “ukinu zakone i administrativnu praksu sa diskriminativnim namjerama i efektima.”
Helsinski komitet je misljenja da bi hitno trebalo pristupiti izmjeni zakonske regulative kojom su penzioneri povratnici dovedeni u polozaj diskriminisanih gradjana. Nadalje, apelujemo na postizanje sporazuma nadleznih fondova penzionog osiguranja i fondova zdravstvene zastite s ciljem zadovoljavanja potreba i prava kategorije penzionera cija su prava sada uskracena.
Srdjan
Dizdarevic
Predsjednik HK BiH
Broj:
03-11/2001
Sarajevo, 02. novembra 2001